Project MARCH van TU Delft zet 5G in om mensen met dwarslaesie te laten lopen

In Nederland hebben ongeveer 10.000  tot 15.000 mensen een dwarslaesie. Om mensen die hierdoor in een rolstoel zitten te helpen, startten studenten van de TU Delft in 2015 Project  MARCH: als team ontwikkelen  zij samen een exoskelet dat mensen met paraplegie – een dwarslaesie waarbij romp en benen verlamd zijn – helpt om zelfstandig te kunnen staan en lopen. Elk jaar werkt een nieuw team aan een verbeterde versie van het exoskelet. In 2026 vond Project  MARCH voor de 11e keer plaats, waarbij de studenten 5G van Odido inzetten om het exoskelet te laten werken.  

Linde de Haan en Layla Franssen zijn in 2026 allebei lid van Project March. Linde doet een master Integrated Product Design en wilde ondertussen graag werkervaring opdoen. Als teammanager is zij verantwoordelijk voor het team en is ze woordvoerder voor het project. ‘Ik wilde graag iets doen waarbij ik iets bijdraag aan de maatschappij. Daar sluit Project March perfect op aan.’, vertelt ze. Haar collega Layla Franssen is marketingcoördinator en is iets spontaner bij het project terechtgekomen. Layla is haar master Integrated Product Design aan het afronden en zocht een project waar ze een paar maanden aan zou kunnen meewerken. ‘Project March was eigenlijk een beetje aan me voorbijgegaan, maar toen ik erover hoorde interesseerde me het meteen’, vertelt ze. ‘Ik vind het erg leuk om betrokken te zijn bij een project dat zo technisch is. En om dat technische verhaal op een begrijpelijke manier met mensen te delen.’ 

Levenskwaliteit verbeteren

Project MARCH is een studententeam van de TU Delft dat een exoskelet ontwerpt voor mensen met een dwarslaesie. Elk jaar is er een nieuw team dat een eigen exoskelet ontwerpt, met als doel de levenskwaliteit van mensen met een dwarslaesie verbeteren. Linde: ‘Deze mensen zijn rolstoelgebonden, maar met ons exoskelet kunnen ze weer staan of zelfs lopen. Dat maakt echt een verschil in iemands leven. Elk team kiest een eigen teamdoel. Dit jaar is ons doel dat iemand in het exoskelet kan lopen zonder krukken en het met minimale assistentie aan- en uit kan trekken. Zo willen we de zelfstandigheid vergroten.’  
Dit jaar heeft het team daar bovendien een maatschappelijk doel aan toegevoegd. ‘We willen graag bereiken dat iemand zelfstandig een museum kan bezoeken’, legt Layla uit. ‘Zo hebben we een technisch en een maatschappelijk doel.’  Linde: ‘Als je in een rolstoel zit, zie je een kunstwerk anders dan wanneer je ervoor staat. Omdat je niet op dezelfde hoogte bent waarop het kunstwerk hangt. Wil je kunst op dezelfde manier zien en beleven, dan moet ook op dezelfde hoogte kunnen staan. Wat ook vaak wordt vergeten is dat mensen in een rolstoel de meeste musea niet zelfstandig in kunnen komen, omdat er bij veel musea een trap is voor de ingang. Soms van maar 2 treden, maar ook dat vormt een beperking.’  

Testen met piloot Daan 

Het team van Project MARCH bestaat dit jaar uit 27 leden, verspreid over vijf kleinere teams: management, operations, software, electrical en mechanical. Al deze teams werken met elkaar samen om het exoskelet te ontwerpen en werkend te krijgen. Als het skelet is gebouwd, wordt het getest door iemand met een dwarslaesie, de piloot. Sinds 2023 is Daan van der Heyden de piloot van Project MARCH. Als hij het exoskelet draagt, heeft hij controle over de bewegingen die hij maakt. Linde: ‘Een geschikte piloot vinden is best lastig, vanwege alle eisen waaraan iemand moet voldoen: je mag geen te hoge laesie hebben, niet te veel spasmen, je moet jezelf uit je rolstoel kunnen tillen en op een bankje kunnen gaan zitten zodat je in het exoskelet geholpen kan worden. Ook moet diegene het proces mentaal en fysiek aankunnen. Dus voordat iemand piloot kan worden, hebben we eerst veel gesprekken en doen we een aantal testen. De veiligheid van onze piloot staat natuurlijk voorop.’  

Steeds verder verbeteren 

Om het exoskelet te testen, komt Daan drie keer per week naar in Delft. ‘Voor we beginnen checken we elk onderdeel van het exoskelet’, legt Linde uit. ‘Werken alle mechanismen goed, zitten er geen bugs in de software. Dat soort dingen. Als dat allemaal klopt testen we het looppatroon dat we met de software hebben gemaakt. Het skelet loopt dan in de lucht. Als ook dat goed werkt, helpen we Daan bij het aantrekken van het exoskelet en kan hij ermee lopen. Er zijn ook trainingen waarbij Daan zijn gewicht verplaatst van het ene been naar het andere of waarin hij oefent met zelfstandig zitten en opstaan. Zijn feedback is heel belangrijk voor ons. Na elke training passen we kleine dingen aan. Het kan bijvoorbeeld zijn dat Daan vindt dat zijn voeten te hoog worden opgetrokken tijdens het lopen. Of dat zijn voeten te dicht bij elkaar staan. Zo kunnen we het exoskelet steeds verder verbeteren.’  

Exoskelet tot leven zien komen 

‘Wat ik heel gaaf vind, is dat tijdens de trainingen alle kleine teams samenkomen’, zegt Layla. ‘En dat we echt samenwerken als één groot team. Iedereen heeft maandenlang gewerkt aan een eigen stukje van het exoskelet en nu zien we dat skelet tot leven komen. We testen het samen en zoeken ook samen uit waar de fout zit als we die tegenkomen. Maar het allermooiste is Daan zien stralen: als het hem lukt om zelfstandig te staan of om een stukje te lopen. Tijdens een zo’n training waar ik zelf niet bij was, was Daans vrouw er ook. Ik heb foto’s gezien van die training waarop Daan haar vasthoudt. Dat was zo mooi, ik werd er emotioneel van.’ Linde knikt instemmed. ‘De samenwerking met Daan is heel fijn. En helpt ons om te zien hoe ver we al zijn gekomen. Soms balen we als iets niet lukt of als het niet zo snel gaat als we hopen. Op die momenten helpt Daan ons om te zien hoe ver we al zijn gekomen. Doordat hij vertelt hoe blij hij is met wat er al kan. De eerste keer dat hij stond, ging hij videobellen met zijn vrouw. Ik zag toen een traan in zijn ogen. Dat was zo’n mooi moment. Hier doen we het voor.’  

Rol van connectiviteit 

Bij het ontwerpen en testen van het exoskelet komt uiteraard veel technologie kijken. Ook connectiviteit speelt hierin een grote rol. In de eerste fases hielp de connectiviteit van Odido met het uploaden van de data en kon de data met 5G realtime uitgelezen worden en geüpload naar cloud. Layla: ‘In de router zit een simkaart van Odido, zodat we op externe locaties over ons eigen internet beschikken. Ook hebben we connectiviteit binnen het exoskelet. Het is heel belangrijk dat Daan één is met het exoskelet als hij het draagt. Daarom zitten er verschillende sensoren in die continu signalen sturen naar onze computers. Op die manier kunnen we alles goed monitoren. Odido helpt ons goed tijdens dit project. Met 5G-connectiviteit kunnen we realtime data uitlezen en uploaden naar de cloud. Maar ze doen meer. Ook met het maken van onze reveal-video en met het vergroten van het contact met de buitenwereld. Dat is heel fijn.’  

Kansen voor 5G 

De volgende fase is dat de studenten met 5G niet alleen realtime data kunnen uitlezen, maar dat er straks in een nanoseconde nieuwe berekeningen teruggegeven worden aan het exoskelet, zodat het zelfstandig lopen en opstaan zonder hapering gebeurt en er op elke (onverwachte) situatie ingespeeld kan worden. Die rekencapaciteit (opslag) hoeft dan niet meer in het exoskelet, maar kan extern worden geplaatst. Ook kunnen de studenten overal werken met 5G, net zoals het exoskelet uiteindelijk ook op allerlei plekken moet kunnen lopen en niet alleen aan een draadje in het testlab. 

Opensource 

Het team van Project MARCH hoopt met dit project meer bewustzijn te creëren voor de beperkingen waar mensen met een dwarslaesie mee te maken krijgen. Linde besluit: ‘We ontwikkelen alles opensource en hopen dat er een bedrijf is dat ons ontwerp overneemt en doorontwikkelt. Zodat we samen de levenskwaliteit van mensen met een dwarslaesie, en hopelijk ooit van alle mensen met een spierziekte, kunnen verbeteren.’